Interesy po ukraińsku

Zasady funkcjonowania systemu podatkowego dla przedsiębiorców reguluje ordynacja podatkowa uchwalona 25 czerwca 1991 r. Jak dotąd nie udało się stworzyć jednolitych i zrozumiałych zasad funkcjonowania tego systemu.

Ukraińscy przedsiębiorcy pracują uczciwie i chcą płacić podatki. Oczywiście wtedy, gdy będą one pobierane według zrozumiałych zasad. Zagraniczni biznesmeni inwestujący na Ukrainie przyzwyczajeni są do jasnych zasad podatkowych w swoich krajach i oczekują tutaj tego samego. Ale zdarza się, że mają oni do czynienia z różnym podejściem do opodatkowania przedsięwzięć, a także z represyjnymi metodami egzekwowania nie zawsze należnych podatków.

Nie widać końca represjonowania przedsiębiorców przez ukraiński urząd skarbowy. Niewiele przedsiębiorstw może wytrzymać nacisk machiny podatkowej i zachować rentowność biznesu. Aby utrzymać się i nie zamknąć przedsiębiorstwa, muszą szukać rozwiązań. Według opinii niektórych biznesmenów trzeba walczyć z wiatrakami, próbując przyciągnąć na swoją stronę ukraińskie i zagraniczne organizacje prawnicze. Teoretycznie jest szansa na wygraną sprawę w sądzie – jednak bez gwarancji, że to zwycięstwo zrekompensuje moralne i materialne wydatki.

Część ukraińskich przedsiębiorców wybiera inną drogę. Uciekają do szarej strefy. Korzystając z wszelkich możliwych sposobów, uchylają się od płacenia podatków i nie ujawniają rzeczywistych dochodów bądź nawiązują nieformalne relacje ze skarbówką i MSW.

Pozycja ukraińskiej skarbówki wywołuje niepokój ekonomistów. Twierdzą oni, że bezprawne opodatkowanie obrotu czy represje, nieprzyjęcie deklaracji VAT i inne nieracjonalne postępowania
spowodują, że spadnie inwestycyjny potencjał i konkurencyjność ukraińskich małych i średnich przedsiębiorstw. Może doprowadzić to do całkowitego zniknięcia legalnego biznesu na Ukrainie, który odpłynie do szarej strefy. A to będzie oznaczać, że można zapomnieć o zagranicznych inwestycjach, dochodach budżetowych i wzroście ekonomicznym.

VIKTORIA CHYRVA

Na zdjęciu: premier Azarov, który  obiecał małym i średnim przedsiębiorstwom wakacje podatkowe i inne ulgi, ale nie dotrzymał słowa.

Cały artykuł w numerze 9/2010 Eurogospodarki